TNO onderzoekt gezondheidsrisico’s van hitte en uv-straling op bouwplaatsen
TNO is samen met verschillende organisaties en bouwbedrijven een onderzoek gestart naar de blootstelling van werknemers in de bouw- en infrasector aan hitte en zonlicht. Het onderzoek moet leiden tot praktische hulpmiddelen waarmee werkgevers en arboprofessionals de risico’s beter kunnen inschatten en beheersen.
Bouwvakkers, dakdekkers, asfalteerders en andere werknemers die veel buiten werken, krijgen steeds vaker te maken met hoge temperaturen en sterke uv-straling. Volgens TNO kunnen deze omstandigheden leiden tot acute gezondheidsklachten, ziekte, arbeidsongevallen en gezondheidsschade op de langere termijn.
Het onderzoek wordt uitgevoerd door TNO, de internationale organisatie La Isla Network, kennis- en adviescentrum Volandis en verschillende bedrijven uit de bouw- en infrasector. Het project wordt gefinancierd door ZonMw.
Meer dan 20.000 bouwmedewerkers blootgesteld aan hittestress
Uit eerder onderzoek van TNO blijkt dat ruim 300.000 werknemers in Nederland regelmatig worden blootgesteld aan hittestress op hun werk. Onder hen bevinden zich meer dan 20.000 werknemers in de bouwsector.
Hittestress kan onder meer leiden tot uitdroging, vermoeidheid, concentratieverlies en een verhoogde lichaamstemperatuur. Daardoor neemt niet alleen de kans op gezondheidsklachten toe, maar mogelijk ook het risico op fouten en arbeidsongevallen.
Ook uv-straling vormt volgens TNO een belangrijk arbeidsrisico. Onderzoek dat TNO in 2025 uitvoerde in opdracht van KWF wees uit dat uv-straling door zonlicht de grootste veroorzaker is van werkgerelateerde kanker in Nederland. Anders dan hitte is uv-straling niet direct voelbaar, waardoor werknemers zich niet altijd bewust zijn van de blootstelling.
Metingen op bouwplaatsen
Onderzoekers voeren metingen uit op verschillende bouwplaatsen, waaronder locaties van bouwbedrijf Van Wijnen. Het onderzoek vindt plaats bij zowel woningbouwprojecten als wegwerkzaamheden.
Met draagbare sensoren wordt gemeten hoe warm en zonnig het op de werkplek is en hoe zwaar het werk het lichaam belast. Ook kijken de onderzoekers naar de lichaamstemperatuur van werknemers, hun vochtinname en hun gedrag tijdens warme omstandigheden.
Bij de beoordeling van het risico wordt niet alleen naar de buitentemperatuur gekeken. Ook factoren zoals luchtvochtigheid, wind, werkkleding, lichamelijke inspanning en de mate waarin een werknemer aan de warmte gewend is, worden meegenomen.
Lees ook: Vakbonden willen bindende Europese regels voor werken bij extreme hitte
Waarschuwingssysteem voor werkgevers
Het consortium wil weergegevens en indicatoren van het KNMI vertalen naar concrete risico’s op de werkvloer. De aanpak moet werkgevers helpen bij de werkvoorbereiding en planning en tijdens het werk als vroegtijdig waarschuwingssysteem kunnen functioneren.
Op basis van de omstandigheden kunnen werkgevers bijvoorbeeld besluiten om werktijden aan te passen, extra pauzes in te lassen, zwaar werk te verplaatsen of aanvullende beschermingsmaatregelen te nemen.
Daarnaast worden leermodules, checklists voor arboprofessionals en informatiematerialen voor werknemers ontwikkeld. Hoewel het onderzoek zich in eerste instantie richt op de bouw en infrastructuur, zouden de hulpmiddelen ook bruikbaar kunnen zijn in andere sectoren waarin mensen buiten of in warme omstandigheden werken.
Lees ook: Arbeidsinspectie intensiveert controles om aanrijdingen op bouwplaatsen terug te dringen
‘Weren, kleren en smeren’
Volandis wijst werkgevers en werknemers op drie belangrijke maatregelen tegen blootstelling aan zonlicht: weren, kleren en smeren. Daarbij gaat het om het zoveel mogelijk vermijden van directe zon, het dragen van beschermende kleding en het gebruiken van zonnebrandcrème.
De uitkomsten van het onderzoek moeten duidelijk maken hoe dergelijke maatregelen beter kunnen worden afgestemd op de daadwerkelijke omstandigheden op de werkplek. De onderzoekers willen daarmee voorkomen dat werknemers door hitte of uv-straling ziek worden of betrokken raken bij een arbeidsongeval.
Zoekt u hulp bij letselschade?
Vind een gespecialiseerde belangenbehartiger of advocaat in uw regio via onze onafhankelijke zoekhulp.
Open de zoekhulp →

