Belangenbehartiger in hoger beroep alsnog aansprakelijk voor gebrekkig advies bij slotregeling letselschade
Een letselschadebelangenbehartiger en diens franchisegever Jurilex Letselschade B.V. zijn aansprakelijk voor de schade van een vrouw die haar letselschadezaak in 2017 definitief regelde voor een slotbetaling van € 15.000. Dat oordeelt het Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden in een arrest van 15 september 2026. Volgens het hof is de vrouw onvoldoende geïnformeerd over onder meer haar inkomensschade en over de risico’s van een definitieve regeling terwijl er nog geen medische eindtoestand was. Het hof vernietigt het vonnis van de rechtbank Midden-Nederland, die haar vorderingen had afgewezen. Hoe hoog de schade is, wordt later vastgesteld in een schadestaatprocedure.
Verkeersongeval en uitval uit werk
De vrouw raakte op 15 januari 2016 betrokken bij een verkeersongeval. Daarna kreeg zij klachten die worden aangeduid als een whiplash. Zij werkte op dat moment 24 uur per week als servicemedewerkster op een tijdelijk contract tot en met 31 december 2016 en verdiende ongeveer € 980 per maand. Na het ongeval viel zij uit, en terugkeer in haar eigen werk lukte niet.
Rond 25 januari 2016 schakelde zij een belangenbehartiger in om haar schade te verhalen op Achmea, de aansprakelijkheidsverzekeraar. De belangenbehartiger is als franchiseondernemer verbonden aan Jurilex. Het hof gaat ervan uit dat hij en Jurilex allebei haar opdrachtnemer waren, omdat zij dat in de procedure niet hebben betwist.
Een arbeidsdeskundige van Achmea stelde in november 2016 vast dat de vrouw op korte termijn niet belastbaar was voor re-integratie. Haar werkgever verlengde het contract om bedrijfseconomische redenen niet; ook collega’s werden ontslagen. Daarna kreeg zij een Ziektewetuitkering. Het UWV beëindigde die uitkering in maart 2017, omdat het vond dat zij ondanks haar beperkingen passend werk kon doen met een hoger uurloon. Haar bezwaar daartegen werd afgewezen. Vervolgens kreeg zij een WW-uitkering tot 7 juli 2017. Sindsdien leeft zij van een bijstandsuitkering.
Slotbetaling van € 15.000
Op verzoek van Achmea spraken de vrouw, haar belangenbehartiger en een schaderegelaar van Achmea elkaar op 1 mei 2017. Daarbij werden geen bedragen genoemd. Op 8 mei 2017 stelde de belangenbehartiger in een telefoongesprek met de schaderegelaar een slotbetaling van € 20.000 voor, zonder dat bedrag eerst met de vrouw te bespreken. Na onderhandeling werd het € 15.000. Eerder had Achmea al een voorschot van € 5.250 betaald.
De vrouw liet haar belangenbehartiger weten dat zij bij een neuroloog was geweest. Die vond het volgens haar zeer onwaarschijnlijk dat zij van haar klachten zou afkomen en had haar doorverwezen naar een revalidatiearts. Ook vond de neuroloog het bedrag volgens haar aan de lage kant. De belangenbehartiger noemde dat in een e-mail van 23 mei 2017 een “vreemd oordeel”. Hij schreef dat er bij dit soort klachten discussie blijft over het medisch causaal verband en dat Achmea later misschien minder zou betalen. Ook schreef hij dat er qua inkomen nauwelijks verschil was tussen haar eerdere loon en de bijstandsuitkering.
De vrouw bleef twijfelen. Haar klachten waren volgens haar niet tijdelijk, en zij kon niet meer terug naar het werk dat zij graag deed. Toch schreef zij op 24 mei 2017 dat zij de regeling wilde accepteren: zij kon het niet riskeren het bod af te wijzen en er ook niet lang mee wachten vanwege de bijstand. Op 2 juni 2017 ondertekenden zij en Achmea de vaststellingsovereenkomst.
Tuchtcollege en rechtbank
Op 7 november 2017 stelde de vrouw de belangenbehartiger en Jurilex per brief aansprakelijk. In die aansprakelijkstelling verweet zij hun onder meer dat de zaak was geregeld zonder medische eindtoestand en op basis van weinig medische gegevens. Ook zou haar inkomensverlies onvoldoende zijn onderzocht en zou zij onder druk zijn gezet om de regeling te accepteren. De belangenbehartiger en Jurilex wezen aansprakelijkheid af.
De belangenbehartiger is als expert aangesloten bij het Nederlands Instituut van Register Experts (NIVRE). Een klacht bij het tuchtcollege van het NIVRE werd op 22 november 2019 ongegrond verklaard. Daarna vroeg de vrouw de rechtbank Midden-Nederland om te verklaren dat de belangenbehartiger en Jurilex aansprakelijk zijn voor haar schade. De rechtbank wees die vordering af bij vonnis van 21 augustus 2024. In hoger beroep vroeg de vrouw ook om verwijzing naar de schadestaatprocedure.
Maatstaf: de redelijk bekwame vakgenoot
De maatstaf is of de belangenbehartiger heeft gehandeld zoals een redelijk handelend en redelijk vakbekwaam vakgenoot in een vergelijkbare situatie zou doen. Het hof stelt de registerexpert in de onderhandelingsfase grotendeels gelijk met een adviserende advocaat. Hij moet zijn cliënt informeren over de aanpak van de zaak, haar waarschuwen voor risico’s en nagaan wat zij zelf wil. Het hof voegt daaraan toe dat hij verstand moet hebben van zijn vakgebied. Alleen dan kan hij zijn cliënt goed informeren, zodat zij weloverwogen kan beslissen.
Het NIVRE heeft eigen tuchtrecht, maar het oordeel van het tuchtcollege is in deze zaak niet beslissend. Het tuchtcollege had namelijk uitdrukkelijk geen oordeel gegeven over de inhoud van het werk van de expert, en had volgens het hof zwaar geleund op wat de klaagster wel en niet had onderbouwd. Het hof maakt daarom een eigen afweging en laat het grote verschil in kennis tussen expert en cliënt meewegen. Maakt de expert in de onderhandelingen keuzes die hij niet vooraf met zijn cliënt heeft besproken, dan moet hij die volgens het hof goed kunnen onderbouwen.
Inkomensschade onjuist ingeschat
Toen de belangenbehartiger onderhandelde, had hij als medische informatie alleen een ambulanceverslag, een bericht van de huisarts uit april 2016 en twee berichten van de bedrijfsarts uit 2016. Een medisch advies had hij niet gevraagd. Op de zitting kon hij niet uitleggen hoe hij op € 20.000 was gekomen. Hij ging uit van een inkomensverschil van “een paar tientjes per maand” en had alleen vergoeding gevraagd voor economische kwetsbaarheid.
Volgens het hof mag van een redelijk bekwame expert worden verwacht dat hij ten minste basale kennis heeft van de regels die de hoogte van een schadevergoeding kunnen beïnvloeden. Die kennis had hij niet. Hij dacht dat de bijstand inkomen vervangt, terwijl het een aanvullende uitkering is. Ook had hij niet met Achmea besproken of een uitkering van de aansprakelijke partij geldt als voorliggende voorziening in de zin van de artikelen 5 en 15 Participatiewet. Daardoor ging hij er ten onrechte van uit dat de vrouw vanwege de bijstand geen schade had door verlies van arbeidsvermogen die voor schadevergoeding in aanmerking kwam.
Daarnaast nam hij zonder meer aan dat de vrouw kon werken, alleen omdat het UWV haar Ziektewetuitkering had beëindigd. Dat was een theoretische inschatting, en niet het bewijs dat zij met haar beperkingen ook echt inkomen kon verdienen, laat staan meer dan haar laatste loon. Hoe hij het rapport van de arbeidsdeskundige had meegewogen, bleef onduidelijk. Ook bleef onduidelijk waarom niet verder naar re-integratie was gekeken. Ook om die reden kon hij volgens het hof niet aannemen dat zij geen verdienvermogen had verloren.
Regelen zonder medische eindtoestand
Een finale regeling treffen terwijl er nog geen medische eindtoestand is, is volgens het hof best denkbaar en in de praktijk niet ongebruikelijk. Het tuchtcollege had al overwogen dat zo’n regeling in het belang van de cliënt kan zijn. Van een redelijk bekwame expert mag dan wel worden verwacht dat hij de risico’s vooraf met zijn cliënt bespreekt en over de meest recente medische informatie beschikt. Dan kan de cliënt op basis van de verschillende scenario’s een verantwoorde keuze maken.
Dat gebeurde hier niet. De belangenbehartiger had niet de meest recente medische informatie en had geen overleg gehad met een medisch adviseur. Ook had hij de vrouw er niet bij betrokken voordat hij een voorstel deed en met Achmea een regeling trof, die nog wel haar instemming nodig had.
Voorlichting over de regeling schoot ernstig tekort
Toen hij de regeling van € 15.000 aan de vrouw voorlegde, schetste de belangenbehartiger als alternatief een lastige discussie over het causaal verband. Op de zitting verklaarde hij dat hij dat baseerde op zijn “algemene ervaring”, niet op concrete informatie uit haar dossier. In zijn memorie van antwoord stelde hij juist dat haar medische informatie geen aanleiding gaf om aan het medisch causaal verband te twijfelen. Volgens het hof schoot zijn voorlichting over de gegrondheid van de regeling daarom ernstig tekort. Ook dat hij de bezwaren van de neuroloog, die wees op blijvende beperkingen, wegwuifde, noemt het hof onterecht.
Door het grote verschil in kennis voelde de vrouw zich volgens het hof terecht gedrongen de regeling te accepteren, ook omdat zij binnenkort bijstand zou moeten aanvragen. Het lag op de weg van de belangenbehartiger om de inkomensschade, die er wel degelijk was, op Achmea te verhalen en te voorkomen dat zij afhankelijk werd van de bijstand.
Lees ook: Belangenbehartiger moet ruim 15.000 euro terugbetalen na dubbele declaratie in letselschadezaak
Aansprakelijk, schadebedrag volgt later
Het hof oordeelt dat de belangenbehartiger en Jurilex tekort zijn geschoten in hun plicht om de vrouw goed te adviseren. De grieven over hoe de regeling tot stand kwam en werd geaccepteerd, slagen (grieven 7, 11, 12 en 13). De overige grieven bespreekt het hof niet meer. Het hof verklaart voor recht dat de belangenbehartiger en Jurilex aansprakelijk zijn voor de schade die de vrouw door hun beroepsfouten heeft geleden. Zij moeten die schade samen en ieder voor het geheel vergoeden: zij zijn hoofdelijk aansprakelijk. Over de schade is wettelijke rente verschuldigd vanaf 2 juni 2017.
In dit arrest is nog geen schadevergoeding toegekend. Hoe hoog de schade is, wordt vastgesteld in de schadestaatprocedure. De belangenbehartiger en Jurilex moeten wel de proceskosten van de vrouw in beide instanties betalen: € 1.675 voor de procedure bij de rechtbank (griffierecht, dagvaardingskosten en advocaatsalaris) en € 4.372,05 voor het hoger beroep, plus de nakosten. De veroordelingen zijn uitvoerbaar bij voorraad.
Tegen het arrest kan binnen drie maanden na de uitspraak nog beroep in cassatie worden ingesteld bij de Hoge Raad.
Zoekt u hulp bij letselschade?
Vind een gespecialiseerde belangenbehartiger of advocaat in uw regio via onze onafhankelijke zoekhulp.
Open de zoekhulp →

